Mənə elə gəlir ki, Yaradan nə yaradıbsa, hamısının özünə məxsus dili var, quşun quş dili, daşın daş dili. Sadəcə oxuya və duya biləsən gərək. Heç kəs heç kəsin dilini yamsılamır, hərə öz dilində öz səsiylə öz nəğməsini oxuyur. Çayın, otun, adi bir mehin də öz dili öz səsi, insana təsir etmək üslubu var.Heç vaxt başqa bir səsdə, başqa bir dildə öz nəğmələrini oxumurlar, bir- birindən oğurlamdan, bir – birinin təkarar etmədən özlərini ifadə edirlər.

Mən orta məktəbdə işləyirəm, hər gün üsüyyətdə olduğum uşaqların hərəkət və davranışlarını müşahidə edirəm. Mənə elə gəlir ki, səliqəli geyimin və könül oxşayan davranışın özü də dilə, nitqin gözəlliyinə xidmət edir. Şagirdlər yoldaşlarına özlərinə məxsus gözəl, səlist, aydın bir dildə müraciiət edirlər. Hiss edirsən ki, bu müraciət, bu xitab ancaq xoş əhval- ruhiyyə gətirə bilər. Dillərində yad gəlmə görən kimi, o saat onun bizim dildə olan variantını uşaqlara toplum halında öyrədirəm ki, qoy doğru olanını həmişəlik yadda saxlasınlar. Azərbaycan dili dərslərində uşaqlara evə tapşırıq kimi küçik həcmli inşa yazmağı tapşırırıq ki, onlarda mühakimə qabiliyyəti, söz yartamaq bacarığı inkişaf etsin. Hər həftə uşaqlara oxuyacaqları bədii ədəbiyyatın siyahısını yazdırıram, həftə ərzində onlar oxuduqları bədii əsərləriin qısa icmalını mənə və digər müəllimlərə danışırlar. Bədii ədəbiyyat qədər nitqin inkişafına müsbət təsir edən heç bir vasitə ola bilməz.

Düşünürəm ki, kənd dili qənd kimi şirindir. Bu dillə yaşamaq arzulara qovuşmaq kimidir. Xoşbəxtəm ki, mənim belə zəngin ana dilim var. Bilirəm, dilimizi ən çox kəşflər, elmi - texniki tərəqqi inkişaf etdirir. Bu ayrı bir məsələ. Ölkəmizdək gedən iqtisadi inkişaf və yeni texniki tərəqqinin dünyaya intiqarasiyası diliminzin zəngilləşməsinə kömək edir və edəcək. Bəs müəllim, özü də adi kənd müəllimi nə etməlidir? Mənə elə gəlir ki, ən birinci gözə dəyən insanın səliqəli geyimidir. Çünki insan kimdəsə gözəl və səliqəli geyim görəndə istər - istəməz onun qəlbində obyektə qarşı müəyyən asiossasiya yaranır və obyektə qarşı düşüncə yaranırr, sonra bu düşüncə yaxşı bir ifadə tərzi ilə nitqə çevrilir. Ona görə müəllimlər həmişə gözəl geyinməldir. Ola bilər ki, həmin geyim haqqında uşaqları həmin vaxt müəllimə heç nə deməsinlər, amma bir – birinə deyirlər, yolda və evdə bu barədə söhbət edirlər. Belə məsələlər deyib söyləndikcə dil inkişaf edir.

Ölkə Prezidenti, Ali Baş Komandan İlham Əliyev dilimizin qorunması və inkşaf etməsi üçün vaxtında həyəcan təbili çaldı. İstər Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyyasının 80 illik yubileyində, istərsə də jurnalistlərin suallarını cavablandırarkən diliin elə incəliklərindən söhbət açdı ki, bu, bizim üçün əsas bir proqram oldu. O deyəndə ki, xarici kəlmələr bizim dilimizi “dancı damcı” məhv edir. Mən çox kövrəldim “damcı-damcı” ifadəsi nə qədər yerində işləmiş dəqiq ifadədədir. Nə vaxtsa, uşaqların dilində yad bir kəlmə eşidəndə o saat Prezidentimizin “damcı” kəlməsi gəlib durur gözümün qabağında. Gəlin öz dülimizi damcı- damcı qoruyaq

Ağazadə Sahilə,

İmişli rayonu, Nizaməddin Əzizalıyev adına Ölcələr kənd tam orta ümumtəhsil məktəbinin direktoru